Alle panden van Utrecht in kleur



Op het eerste gezicht is het een zwart vlak met een hoop gekleurde vlakjes. Wie beter kijkt, ziet de contouren van de Utrecht. Wie helemaal inzoomt, kan elk bouwwerk in Utrecht en het Ridderschapkwartier zien, voorzien van een kleurtje.


De tinten geven de leeftijd van alle gebouwen aan; hoe roder hoe ouder, hoe blauwer hoe nieuwer. De Utrechtse binnenstad is voornamelijk roodgekleurd, de Wolvenhof is knalblauw. Zelfs de kelders onder de Plompetorengracht zijn te onderscheiden op deze zeer gedetailleerde kaart.

Deze kaart is in werkelijkheid zo groot als Nederland, met bijna alle 10 miljoen panden. De ondergrond van de kaart is zwart en erop staan alleen maar de gebouwen en ook echt niets anders. Het geheel is gebaseerd op gegevens van het kadaster en die zijn niet 100 procent betrouwbaar. Aan oudere gebouwen wordt nog wel eens een min of meer willekeurig jaartal geplakt. Sommige afgeronde jaartallen komen verdacht vaak voor. Andere jaartallen zijn van bouwplannen, maar veel bouwplannen voor nieuwbouw waren vroeger verbouwingen.


Zo kloppen bij verscheidene panden het jaartal helemaal niet, Plompetorengracht 15A is echt wat nieuwer dan uit het jaar 1450: de nieuwbouw uit circa 1981 is niet op deze locatie geregistreerd. Plompetorengracht 12 is echt een monument uit 1665 en verbouwd in 1932. Ook de nieuwe woningen aan de Molenstraat komen er niet, de bouwplannen uit 2015 blijven van papier en dat jaar wordt het een nieuwbouw kantoor. Maar ach, niets is perfect.

De kaart is een product van de Waag Society. Dat is een instituut dat zich bezighoudt met de ontwikkeling van digitale media. “Een katalysator van experimenten en evenementen en een broedplaats voor culturele en sociale innovatie”, zo pleegt het zichzelf te omschrijven. Bert Spaan is een bekwaam ontwikkelaar en heeft voor Waag Society een openbaar beschikbare database omgebouwd tot deze informatieve landkaart.
De database is van de Basisregistraties Adressen en Gebouwen (BAG), waarin de gemeentelijke basisgegevens van alle gebouwen en adressen in Nederland zijn verzameld. Het kadaster levert de tekeningen van de panden en de jaartallen. De BAG is dus in werkelijkheid niet de betrouwbaarste bron voor de leeftijd van panden.

Je kunt op de kaarten bepaalde zaken heel makkelijk zien. Hoe is de omgeving van je geboortehuis veranderd? Heeft Leidsche Rijn echt geen historie? Voor wie nieuwsgierig is geworden: je ziet het in één oogopslag via de link op de kaart.

Voor meer historie op kaart gebied, zie ook ‘Utrecht op de kaart' 

.